Tốc độ có ảnh hưởng tới thứ hạng, nhưng ít hơn nhiều so với lời đồn. Chỗ nó tác động mạnh thật sự là tỉ lệ khách bỏ đi trước khi trang kịp hiện.
Tốc độ tải trang là yếu tố xếp hạng, điều đó đúng. Nhưng nó không mạnh như nhiều lời chào hàng vẫn nói — một trang chậm với nội dung đúng ý người tìm vẫn xếp trên một trang nhanh mà nội dung không trả lời được câu hỏi.
Chỗ tốc độ tác động thật sự là chuyện khác: khách rời đi trước khi trang kịp hiện. Người đã bỏ đi thì thứ hạng tốt cũng không còn ý nghĩa gì.
Ba chỉ số Google thật sự đo
Thời gian hiện khối nội dung lớn nhất
Tính từ lúc bắt đầu tải tới lúc phần tử lớn nhất trong màn hình đầu tiên hiện ra — thường là ảnh bìa hoặc tiêu đề lớn. Mức được coi là tốt là dưới 2,5 giây.
Đây là chỉ số quan trọng nhất trong ba cái, và cũng là cái hay hỏng nhất vì nó phụ thuộc trực tiếp vào dung lượng ảnh bìa.
Độ ổn định bố cục
Đo mức độ các khối nhảy chỗ trong lúc tải. Ai cũng từng gặp: đang định bấm một nút thì quảng cáo chèn vào đẩy nút xuống, ngón tay bấm trúng thứ khác.
Nguyên nhân phổ biến nhất rất dễ sửa: thẻ ảnh không khai sẵn chiều rộng và chiều cao, nên trình duyệt không chừa chỗ trước, tới lúc ảnh tải xong mới đẩy mọi thứ xuống.
Độ trễ khi tương tác
Đo khoảng thời gian từ lúc người dùng chạm tới lúc trang phản hồi. Trang nặng JavaScript hay bị kẹt ở đây: giao diện hiện ra rồi nhưng bấm không ăn, vì trình duyệt còn đang bận xử lý mã.
Tự đo cho đúng
Ba cái bẫy làm phép đo nói dối:
- Đo bằng máy của mình, ở văn phòng, với mạng cáp quang. Khách của bạn dùng mạng di động, máy rẻ hơn. Công cụ đo của Google có chế độ giả lập điện thoại — dùng chế độ đó.
- Đo lần thứ hai. Lần đầu tải, trình duyệt phải lấy mọi thứ; lần sau nhiều thứ đã nằm trong bộ nhớ đệm. Muốn biết trải nghiệm của khách mới thì đo ở cửa sổ ẩn danh.
- Chỉ đo một lần. Máy chủ dùng chung có lúc nhanh lúc chậm. Đo năm lần rồi nhìn cả dải số, đừng tin một con số lẻ.
Có một chi tiết ít người để ý: khi trang được phục vụ từ bộ nhớ đệm thì rất nhanh, nhưng người mở một địa chỉ chưa ai xem gần đây sẽ rơi vào lượt tải đầy đủ. Muốn đo đúng lượt chậm nhất, thêm một tham số ngẫu nhiên vào cuối địa chỉ để ép bỏ qua bộ nhớ đệm.
Những việc sửa được ngay, không cần làm lại site
Nén ảnh — gần như luôn là nguyên nhân lớn nhất
Ảnh chụp từ điện thoại thường 3–5MB. Đưa thẳng lên web mà không xử lý là mỗi trang nặng vài chục megabyte. Ảnh bài viết hiếm khi cần quá 200–300KB, và định dạng WebP thường nhẹ hơn JPEG khoảng một phần ba ở cùng mức nhìn.
Khai kích thước cho ảnh
Thêm chiều rộng và chiều cao vào thẻ ảnh để trình duyệt chừa sẵn chỗ. Đây là sửa một dòng, và nó xử lý phần lớn vấn đề nhảy bố cục.
Hoãn tải ảnh nằm ngoài màn hình
Ảnh ở cuối trang không cần tải ngay lúc mở. Thuộc tính tải chậm để trình duyệt tự lo việc đó, cũng chỉ là thêm một thuộc tính.
Bỏ bớt thứ không dùng
Website dựng bằng công cụ kéo thả hay nạp cả chục tệp giao diện và mã cho những khối không có trên trang. Gỡ các thành phần không dùng thường giảm được đáng kể mà không đụng tới nội dung.
Bật bộ nhớ đệm phía máy chủ
Với website nội dung ít thay đổi, phục vụ bản đã dựng sẵn thay vì dựng lại mỗi lượt là cách rẻ nhất để rút thời gian phản hồi.
Điểm số không phải mục tiêu
Công cụ đo của Google cho một điểm số từ 0 đến 100, và rất nhiều báo giá lấy con số đó làm cam kết. Có hai lý do không nên đuổi theo nó:
Thứ nhất, điểm số được tính từ một lần đo giả lập trên một cấu hình máy giả định. Thứ Google dùng khi xếp hạng là số liệu thu từ người dùng thật trong 28 ngày gần nhất — hai thứ khác nhau, và site ít khách có thể chưa đủ dữ liệu thật để được tính.
Thứ hai, đuổi điểm số dễ dẫn tới những việc làm hỏng trải nghiệm: gỡ hết ảnh cho nhẹ, hoãn tải mọi thứ tới mức trang hiện ra trắng trơn vài giây rồi mới có nội dung. Điểm lên, khách vẫn bỏ đi.
Mốc đáng dùng là ba chỉ số ở trên, đo trên điện thoại, ở lượt tải đầy đủ.
Trình tự nên làm
- Đo trước khi sửa và ghi lại con số. Không có mốc gốc thì sau này không biết việc mình làm có tác dụng gì.
- Xử lý ảnh trước. Ở phần lớn website doanh nghiệp, riêng việc này đã giải quyết quá nửa vấn đề, và nó không đụng gì tới mã nguồn.
- Đo lại. Nếu đã đạt mức tốt thì dừng — phần còn lại tốn công hơn nhiều mà đổi lại rất ít.
- Còn chậm thì mới xem tới mã và hạ tầng: gỡ thành phần không dùng, bật bộ nhớ đệm, cân nhắc đổi gói lưu trữ.
Trình tự này quan trọng vì nó ngăn việc thường gặp nhất: bỏ tiền nâng cấp máy chủ trong khi nguyên nhân là mấy tấm ảnh 4MB trên trang chủ.
Khi nào tốc độ không phải vấn đề chính
Nếu site đã ở mức 2–3 giây trên điện thoại thì việc rút xuống 1,8 giây hiếm khi đổi được thứ hạng. Lúc đó công sức nên dồn vào nội dung: trang đã trả lời đúng câu người ta gõ chưa, thẻ tiêu đề có chứa cụm đó không, có trang nào trong site trỏ tới nó không.
Ngược lại, nếu trang mất trên 5 giây mới hiện gì đó trên điện thoại thì đây là việc phải làm trước mọi việc khác.
Liên quan
Các yếu tố kỹ thuật khác đáng kiểm cùng lúc, xem website chuẩn SEO là gì. Hạ tầng ảnh hưởng thế nào tới thời gian phản hồi, xem chọn hosting cần nhìn vào đâu. Cần rà soát cụ thể cho site của bạn, xem dịch vụ SEO hoặc liên hệ.
