"Chuẩn SEO" bị dùng như một khẩu hiệu bán hàng. Thực ra nó là danh sách việc kiểm chứng được — và bạn tự kiểm được phần lớn trong mười lăm phút.
Gần như mọi báo giá thiết kế web đều có dòng "chuẩn SEO". Nhưng website chuẩn SEO là một danh sách việc kiểm chứng được, không phải một lời hứa — và phần lớn trong đó bạn tự kiểm được, không cần công cụ trả phí.
Dưới đây là bảy thứ đáng kiểm, kèm cách kiểm cụ thể.
1. Mỗi trang có một thẻ tiêu đề riêng, dài 50–60 ký tự
Thẻ tiêu đề là dòng chữ xanh người ta đọc trên kết quả tìm kiếm. Google hiển thị khoảng 60 ký tự; ngắn quá là bỏ phí chỗ, dài quá thì bị cắt.
Cách kiểm: mở trang, bấm chuột phải rồi chọn "Xem nguồn trang", tìm
<title>. Kiểm vài trang khác nhau — lỗi hay gặp là mọi trang dùng chung
một tiêu đề, hoặc tiêu đề chỉ có tên mục ngắn ngủn như "Dịch vụ".
2. Thẻ mô tả nói được một dữ kiện cụ thể
Thẻ mô tả không trực tiếp quyết định thứ hạng, nhưng nó quyết định người ta có bấm hay không. "Chúng tôi là đơn vị uy tín, chuyên nghiệp" không nói gì; "Bàn giao trong 7–15 ngày, bảo hành 12 tháng" thì có.
3. Mỗi trang có đúng một thẻ H1, và nó nói đúng nội dung trang
Cách kiểm: trong trang xem nguồn, tìm <h1. Nhiều theme
đặt H1 vào logo ở mọi trang — khi đó mọi trang trong site đều khai cùng một tiêu đề chính,
và không trang nào nói được nó viết về gì.
4. Địa chỉ trang đọc được bằng mắt
/dich-vu/thiet-ke-website nói rõ trang này là gì. /?p=1274 thì
không. Đường dẫn cũng là thứ hiện trên kết quả tìm kiếm và trong tin nhắn khi ai đó chia sẻ
liên kết.
5. Trang có dữ liệu có cấu trúc
Đây là đoạn mã ẩn nói cho máy biết trang này mô tả cái gì: một doanh nghiệp, một bài viết, một sản phẩm, một câu hỏi thường gặp. Nhờ nó mà kết quả tìm kiếm hiện được thêm giá, đánh giá sao, hoặc danh sách câu hỏi gập mở.
Cách kiểm: xem nguồn trang, tìm application/ld+json. Đây
cũng là chỗ hỏng âm thầm rất hay gặp — mã vẫn có, vẫn nhìn như đúng, nhưng thiếu một trường
bắt buộc thì công cụ tìm kiếm bỏ qua toàn bộ khối mà không báo gì.
6. Ảnh có mô tả thay thế và không nặng quá mức
Ảnh thiếu thuộc tính mô tả thì máy không biết trong ảnh có gì, và người dùng trình đọc màn hình cũng vậy. Ảnh 4MB tải từ điện thoại qua mạng di động là vài giây chờ.
Cách kiểm: bấm chuột phải vào ảnh, chọn "Mở ảnh trong tab mới" rồi xem dung lượng. Ảnh trong bài viết thường không cần quá 200–300KB.
7. Site có sitemap và tệp robots không chặn nhầm
Mở tên-miền/sitemap.xml và tên-miền/robots.txt. Sitemap là danh
sách trang bạn muốn được thu thập; tệp robots nói chỗ nào không nên vào. Lỗi hay gặp nhất
là robots chặn cả thư mục chứa CSS và JavaScript — khi đó máy tải trang về thấy một bản vỡ
giao diện và đánh giá theo cái vỡ đó.
Ba lỗi kỹ thuật hay gặp nhất khi rà site có sẵn
Cùng một nội dung nằm ở nhiều địa chỉ
Trang chủ mở được bằng cả bốn đường: có www và không, có https
và không, kèm và không kèm dấu gạch chéo cuối. Với người dùng thì như nhau, nhưng máy có thể
coi đó là bốn trang giống hệt nhau và phải tự đoán nên xếp hạng cái nào.
Cách xử lý là khai một địa chỉ chính thức bằng thẻ canonical và chuyển hướng các biến thể về đó. Cách kiểm: gõ lần lượt bốn biến thể, xem thanh địa chỉ có tự đổi về một dạng duy nhất không.
Trang phân trang và trang lọc sinh ra hàng trăm địa chỉ gần giống nhau
Website bán hàng có bộ lọc theo màu, kích cỡ, khoảng giá thường sinh ra rất nhiều đường dẫn chỉ khác nhau ở tham số, nội dung thì gần như trùng. Nếu để máy thu thập hết, phần lớn công sức thu thập dành cho những trang không ai tìm.
Trang quan trọng không có đường dẫn tới
Một trang chỉ tồn tại trong sitemap mà không có liên kết nào từ trang khác trỏ tới thì thường bị thu thập rất muộn, hoặc không bao giờ. Đây là lỗi khó thấy nhất vì trang vẫn mở bình thường khi bạn gõ thẳng địa chỉ.
Cách kiểm: lấy một trang dịch vụ quan trọng, rồi tự hỏi từ trang chủ bấm mấy lần thì tới được nó. Quá ba lần bấm là nên xem lại cấu trúc điều hướng.
Trên điện thoại mới là bản chính
Phần lớn lượt truy cập vào website doanh nghiệp Việt Nam đến từ điện thoại, và công cụ tìm kiếm cũng đánh giá dựa trên bản hiển thị cho điện thoại. Ba thứ đáng kiểm ngay trên máy của bạn:
- Có phải cuộn ngang không? Nếu có, một khối nào đó đang rộng hơn màn hình — thường là bảng hoặc ảnh không co lại.
- Nút bấm có đủ to để chạm trúng không? Nút cao dưới khoảng 44 điểm ảnh là khó chạm chính xác bằng ngón tay.
- Chữ có phải phóng to mới đọc được không? Cỡ chữ thân bài dưới 16 điểm ảnh là nhỏ trên điện thoại.
Thứ "chuẩn SEO" không làm được
Một website dựng đúng kỹ thuật vẫn không tự lên top. Kỹ thuật chỉ dọn đường để nội dung được đọc và hiểu đúng; thứ quyết định thứ hạng là nội dung trả lời được câu người ta hỏi, cộng thời gian và uy tín tên miền tích luỹ.
Nói cách khác: chuẩn SEO là điều kiện cần. Đơn vị nào cam kết "chuẩn SEO nên chắc chắn lên top" thì đang bán hai thứ khác nhau như một.
Phần nội dung đó lại khác nhau theo từng ngành. Website nội thất cần trang theo phong cách và không gian; nhà thầu cần trang theo khu vực nhận thi công; nhà hàng cần thực đơn là chữ đọc được chứ không phải ảnh chụp; bất động sản cần tránh hàng chục tin đăng na ná nhau. Các điểm riêng đó có ở từng trang: thiết kế website nội thất, thiết kế website công ty xây dựng, thiết kế website nhà hàng và thiết kế website bất động sản.
Làm gì tiếp
Chạy qua bảy mục trên với chính website của bạn. Mục nào sai thì phần lớn sửa được mà không cần làm lại site — thẻ tiêu đề, mô tả, ảnh và robots đều là chỉnh sửa nhỏ.
Cần một bản rà soát cụ thể, xem dịch vụ SEO; muốn xem những gì có trong một gói dựng mới, xem thiết kế website chuẩn SEO và bảng giá. Tốc độ tải trang có phần riêng ở bài về tốc độ.
